کاکتوس ها






کاکتوس به هر گیاهی از خانواده گیاهان آبدار کاکتاسیا (Cactaceae) اطلاق می شود که به سبزی و گوشت دار بودن ساقه هایشان که نقش برگ را ایفا می کنند، تیغ های رنگارنگ، اشکال و حالات متنوع رشد و ... معروف هستند.


گلهای گیاه کاکتوس که معمولا اندازه بزرگی دارند و به رنگ های زرد، سفید، قرمز و ارغوانی سایه دارمی باشند، بسیار ظریف و حساس هستند. گرده افشانی گونه های بسیاری از این گیاه ها در طبیعت توسط خفاش ها صورت می گیرد.

میوه کاکتوس معمولا خوراکی است و شکوفه آن که ساگورا (saguaro) نامیده می شود، به عنوان سمبل گل ایالت آریزونا شناخته شده است.





این گیاه در اندازه های مختلف دیده می شود، از کاکتوس های کروی شکل کوچک گرفته تا کاکتوس های عظیمی که به درخت شبیهند. خصوصیاتی همچون کوچکی سطح برگ ها، بزرگ و گوشتی بودن ساقه هایی که قادرند آب را به راحتی در خود ذخیره کنند و در نهایت ریشه های محکم و گسترده آن ها سبب شده برای نواحی ای که دارای فصل گرم و خشک طولانی تری هستند، مناسب باشند.

هر چند گیاه کاکتوس برای آب و هوای صحرایی ساخته نشده، اما در قاره آمریکا در آب و هوای متغیر - از نواحی گرمسیری گرفته تا کانادا - قابل مشاهده است.

اکثریت کاکتوس ها برای مدت بسیار کوتاهی در بهار شکوفه می دهند که در برخی مواقع این زمان از چندین ساعت تجاوز نمی کند. شکوفه ها نسبت به نور بسیار حساس هستند و انواع مختلف کاکتوس ها در زمان مشخص و متفاوتی از روز می شکفند.

یکی از معروفترین کاکتوس ها با نام اختصاری سلنیسروس (Selenicereus) یا سی گرندیفلورا (C. Grandiflora) نوعی است که در شب می شکفد. شکوفه های معطر آن پس از غروب خورشید باز می شوند و دوام آنها تنها یک شب است. در بسیاری از مکان های رویش این گیاه، از گل این نوع کاکتوس برای تقدس بخشیدن به مراسم آیینی و جشن های مختلف استفاده می گردد.


بزرگترین گونه کاکتوس ها اپونتیا (Opuntia) نام دارد که انواع مختلف آن توسط ساقه ها که لوله ای شکل یا پهن هستند، قابل تمییز دادن است. شکوفه های چندین نوع از این کاکتوس خوراکی است.
اما:

هر چند گیاه کاکتوس برای آب و هوای صحرایی ساخته نشده، اما در قاره آمریکا در آب و هوای متغیر - از نواحی گرمسیری گرفته تا کانادا - قابل مشاهده است.





كاكتوس گرد




آبياري:


در طي فصل رشد فعال كاكتوس بايد بيش از دوران استراحت آبياري شود. برنامه خاص و تعريف شده اي براي آبياري كاكتوس وجود ندارد و برنامه آن به گلدان، خاك، آب و هوا و عوامل مشابه بستگي دارد.

بهترين روش براي تعيين مقدار آب مورد نياز كاكتوس، اين است كه گياه را مدتي با دقت زيرنظر بگيريد. هنگام آبياري سعي كنيد تمام سطح خاك خيس نشود و مراقب خروج آب نيز باشيد. دور بعدي ابياري بايد در زماني باشد كه خاك كاكتوس كاملا خشك شده باشد. ساده ترين روش حصول اطمينان از خشكي خاك اين است كه يك خلال دندان را با احتياط در خاك فرو كنيد، اگر خلال دندان نمناك شد، باز هم يكي دو روز صبر كنيد. گياه در فصل استراحت خود تنها چند هفته يكبار به آبياري نياز دارد.

كود:


كاكتوس در طي پاييز و زمستان تنها هر دو تا سه ماه يك مرتبه به كود احتياج دارد. يك كود كم ازت براي كاكتوس مناسب است. كودهايي كه به تدريج در خاك آزاد ميشوند نيز براي كاكتوس مناسب هستند، اما اين كودها تنها يك مرتبه در بهار به خاك افزوده ميشوند.

نور:
كاكتوس به نور فراوان نياز دارند و قرار دادن آنها در داخل اتاق و پشت پنجره هاي جنوبي بسيار مناسب است. در صورت ناكافي بودن نور طبيعي، نور مصنوعي نيز ميتواند به عنوان مكمل، به كار رود.

دما:


كاكتوسها ميتوانند در فصل رشد خود دماي 32 تا 38 درجه را تحمل كنند و بهترين دما در فصل استراحت آنها، 7 تا 12 درجه سانتيگراد است. اين دمايي است كه كاكتوس در محل طبيعي زندگي با آن روبرو ميشود. هواي سرد در فصل استراحت، ميتواند به گل دهي گياه در فصل رشد منجر شود.
ريختن خاك در گلدان
مشكلات:


بزرگترين مشكل براي صاحبان كاكتوس، آبياري بيش از حد است. اما اين مشكل تنها با كمي دقت قابل حل است. آبياري بيش از حد موجب پوسيدگي ساقه و ريشه گياه ميشود و متاسفانه هنگامي كه ريشه كاكتوس بپوسد يا حتي پوسيدگي در آن آغاز شود، ديگر نميتوان گياه را نجات داد.

آفتهاي كاكتوس به نسبه معدود هستند، اما هنگام خريد كاكتوس توجه كنيد كه حشره اي مشكوك روي آن لانه نكرده باشد. در صورتي كه آفات كاكتوس به سراغ گياه شما آمدند، با اندكي حشره كش ميتوانيد آنها را از بين ببريد.

فقط فراموش نكنيد: كاكتوس را به اندازه آب دهيد!

كاكتوس عمودي:




گلدان مناسب براي اين نوع كاكتوس، ظرفي است كه دهانه آن به اندازه نصف قد گياه باشد و بهتر است به جاي عريض بودن، عميق باشد.

لايه هاي خاك كاكتوس

كاكتوس گرد:




گلدان مناسب اين كاكتوس تنها بايد 4 تا 5 سانتيمتر عريضتر از كاكتوس باشد.

براي جلوگيري از زخمي شدن دست، كاكتوس را با يك ورق روزنامه كه چندلا تا زده ايد جابجا كرده و براي ريختن خاك در گلدان نيز از يك برگ كاغذ تا شده استفاده كنيد.


لايه هاي خاك كاكتوس:

1- ريگ ريز
2-خاك گلدان + ماسه
3- خزه يا پوست برنج
4- ريگ يا خرده سفال


کاکتوس عید پاک
كاكتوس عيد پاك CACTUS de Paques ، جنسي از خانواده كاكتوس ها Cactacees ميباشد كه بلندي آن در انواع مختلف به 30 سانتيمتر ميرسد
ساقه آن صاف ، بند بند و بصورت برگچه هائي كه بدنبال هم امتداد پيدا كرده اند بنظر ميرسد .

اين برگچه ها بطول 4 و عرض 2 سانتيمتر رنگ آنها سبز زيتوني تيره و داراي برجستگي مياني در امتداد بندها بوده ، گلهاي بسيار زيباي استكاني باندازه 5/2 تا 4 سانتيمتر كه در رأس برگچه هاي انتهائي ظاهر ميشوند .

ساقه در امتداد بصورت پنجه اي منشعب شده و با گلهاي دلپذير و متمايل بسمت زمين خود مجموعه اي زيبا را تشكيل ميدهند .

از آنجا كه گلهاي قرمز اين كاكتوس تقريبأ همزمان با عيد پاك مسيحيان ظاهرميشود به آن كاكتوس عيد پاك CACTUS de Paques ميگويند .

در پايان فصل گل لازم است گياه را با گلدان در نقطه سايه دار باغچه كاشته مرتبأ به آن آب بدهند . تا شروع فصل سرما يعني اواسط پائيز آنرا در اين وضعيت نگه داشته هفته اي يكبار نيز به آن كود مايع داده شود .

در اين هنگام گلدان را از خاك بيرون آورده آنرا به مكان خنكي در داخل منزل منتقل سازند . آب مورد نياز گياه در اين زمان در حد متوسط ميباشد. بايد دقت شود كه حرارت محيط از 5 تا 10 درجه سانتيگراد بيشتر نوسان نكند . اين شرايط را تا زمستان بعد حفظ نمايند .

در زمستان از ميزان آب باز هم بكاهند تا شروع بهار و زمانيكه جوانه ها ظاهر شوند . از اين پس بر مقدار آب افزوده گلدان را به محل گرمتري منتقل كنند . پس از گل دادن ميتوان گياه را به گلدان بزرگتري كه محتوي خاك سبك باشد منتقل كرد .


مشکلات کاکتوس ها !
در مورد رشد نکردن برخی از کاکتوس ها بایستی بگویم که برخی از انواع آنها دارای رشد بسیار کندی بوده و مثلا پس از گذشت 100 سال تازه به اندازه یک توپ فوتبال می رسند . اما عوامل بیرونی هم بر رشد کاکتوس ها تاثیر می گذارد ، که عبارتند از :

  • کم بودن فضای رشد : هر گیاهی برای رشد موثر خود به فضای کافی نیاز دارد و معمولا باید سالی 1 بار جای آن را با توجه به رشدش تغییر داده و بزرگتر کرد . ; تغذیه گیاهان : گیاهان هم مانند هر موجود زنده دیگری برای رشد به غذا نیاز دارند که از طریق کود دادن تامین می شود . کود های حیوانی را به دلیل وجود عوامل بیماری زا برای گیاهانی که در فضای باز هستند به کار برده و برای گیاهانی که در فضای منزل قرار دارند هم می توانید از کودهای شیمیایی که در بازار به صورت مجزا و یا به صورت کودهای کامل وجود دارند استفاده کنید .
  • عوامل محیطی :مانند نور خورشید ، آبیاری ، دمای هوا و ... که در بحث های آینده به طور کامل توضیح داده می شوند .


مشکلات کاکتوس ها 2 ( کاربردی )
سوال :چند تا کاکتوس ازیک جنس را در داخل یک گلدون کاشتم اوائل کوچک بودند اما از وقتی گلدونشون را عوض کردم بزرگتر شدند تقریبا زینتی بودند اما حالا دورشون جوونه های خیلی زیادی بوجود آمده که حتی بعضی از آنها روی خاک افتادند حالا اگر این جوونه ها را بکاریم رشد میکنند؟
جواب : به طور طبیعی وقتی جای گیاه را تغییر داده و آن را به مکان بزرگتری منتقل می کنیم رشد آنها افزایش می یابد که این در مورد کاکتوس ها هم صادق است . یکی از نشانه های رشد علاوه بر بزرگتر شدن گیاه تولید شاخه و برگ است و در کاکتوس ها هم جوانه ها ( بچه کاکتوس ها ) به وجود می آیند . که به راحتی می توانید آنها را جدا کرده و در خاک بکارید ملاحظه می کنید که به سرعت رشد کرده و یک کاکتوس جدید را برای شما به وجود خواهند آورد .
[

سوال :میشه کاری کرد کاکتوسهایی را که بعنوان گیاه زینتی بکار میبریم جوونه نزنند؟
جواب : اگر برای کاکتوس های خود شرایط سخت محیطی را ایجاد نمایید آنها جوانه نمی زنند و یا کمتر جوانه می زنند . مثلا گلدان آن کوچک باشد ، فاصله زمانی آبیاری آن را طولانی تر نمایید و یکی از کارها بردن گیاه به خواب است که به این شکل می توانید از کاکتوس های خود گل هم بگیرید . با این کار بیشتر انرژی گیاه شما بجای تولید جوانه صرف تولید گل می گردد .
سوال :زمان گل دادن کاکتوسها چه موقعی است ؟
جواب : هر یک از کاکتوس ها زمان گلدهی خاص خود را دارند ولی به طور کلی بیشتر آنها در بهار و تابستان گلدهی دارند . البته ناگفته نماند که کاکتوس ها بسیار کم گل می دهند و حتی برای دیدن گل برخی از آنها باید سال ها صبر کرد . اما در کاکتوس های معمولی پس از بلوغ گیاه که 2 تا 3 سال طول می کشد کاکتوس ها به گل می روند .
پس از اینکه گیاه شما بالغ شد برای گلدهی بایستی نیاز سرمایی آن برطرف شود . مثلا برای کاکتوس های معمولی در اواخر تابستان گلدان ها را به فضای بیرون منزل و یا محل هایی که دمای کمتری دارند منتقل نموده ( البته سرما نباید به حدی باشد که به گیاه شما صدمه وارد کند ) و فاصله آبیاری آن را زیاد کنید . با سرد شدن تدریجی هوا فاصله آبیاری را افزایش می دهیم ( مثلا 20 یا 30 روزی یکبار ) و کود دهی را به طور کامل قطع می کنید . با این روش گیاه شما به خواب رفته و در بهار سال بعد با انرژی بسیار زیادی رشد خود را آغاز نموده و به گل می رود . البته با شروع رشد بایستی آبیاری و کوددهی نیز به طور مرتب انجام گیرد .
عملی را بکارید تا عادتی را درو کنید
عادتی را بکارید تا خصلتی را درو کنید
خصلت را بکارید تا تقدیر خود را درو کنید.
*****
اختر شانس به کسانی لبخند می زند ((تلاش می کنند))می جویند و می یابند نه اینکه تسلیم می شوند.



تاريخ : چهارشنبه دوم اسفند 1391 | 20:2 | نویسنده : mohammad.hoseini |
  • سبحان
  • بیابان زدایی